27 12

“ĐỐT LÒ” Ở MIỀN NAM: NGỌN LỬA THANH TRỪNG TRONG NỘI BỘ CỘNG SẢN TIẾP TỤC LAN RỘNG

Chiều ngày 26/12/2018, phe “đốt lò” của Tổng – Chủ Nguyễn Phú Trọng chính thức công bố quyết định tước bỏ mọi chức vụ trong đảng của ông Tất Thành Cang, gồm cả chức Ủy viên Trung ương CSVN và chức Phó Bí thư Thành ủy Sài Gòn. Lực lượng cộng sản miền Bắc đã tiến thêm một bước trong chiến dịch thanh trừng các phe nhóm kiêu binh ở miền Nam. Tuy nhiên, một số thông tin bên lề cho thấy chiến dịch thanh trừng này ngày càng vấp phải nhiều nhiều rào cản, chứ thật sự không hề trơn tru. Tổng – Chủ Trọng không mất nhiều công sức để chặt dần vây cánh của “đồng chí X”, nhưng để tái thiết lập quyền kiểm soát của Trung ương CSVN lên miền Nam thì lại không dễ như vậy.

Xử lý Tất Thành Cang: Vẫn không dễ

Diễn biến chính trị ở Việt Nam chiều ngày 26/12/2018 không nằm ngoài dự đoán trước đó của nhiều nhà báo, nhà quan sát chính trị cả “lề đảng” lẫn “lề dân”. Vụ điều tra sai phạm ở Thủ Thiêm không thể bị trì hoãn thêm bởi đó là công sức “dân vận” gần cả năm trời của phe Tổng – Chủ, bao gồm chuyện tập hợp, vận động hàng vạn dân oan Thủ Thiêm, tạo điều kiện cho họ biểu tình, phê phán quan chức Sài Gòn sau hơn hai thập niên tiếng nói của họ chìm trong bóng tối, kết hợp với nỗ lực của hầu như toàn bộ bộ máy tuyên truyền, gắn liền với chiêu bài “dân túy” quen thuộc của Tổng – Chủ Trọng. Vụ điều tra sai phạm ở Thủ Thiêm muốn tiến triển thì một trong các rào cản lớn nhất là Tất Thành Cang phải bị đánh gục, để mở thông đường đến cửa nhà cựu Bí thư Thành ủy Sài Gòn Lê Thanh Hải.

Tuy nhiên, những người thạo tin đều lưu ý rằng: Lần “đốt lò” này tuy được hỗ trợ bởi các hoạt động tuyên truyền, dân vận ở quy mô chưa từng có so với trước đây, nhưng cũng vẫn không dễ dàng và thực tế vẫn vướng rất nhiều rào cản. So sánh với các vụ “đốt lò” lớn khác là bản chất vấn đề hiện rõ: Đối với các vụ kỷ luật “thái tử đảng” Nguyễn Xuân Anh, vụ thanh trừng đường dây cựu lãnh đạo ngành dầu khí của nhóm Đinh La Thăng – Trịnh Xuân Thanh, rồi thậm chí cả vụ điều tra sai phạm trong thương vụ Mobifone mua AVG, phe Tổng – Chủ hầu như không mất quá nhiều sức. Ngay cả vụ Mobifone mua AVG là một đại án kinh tế - chính trị, gắn liền với trách nhiệm của sáu bộ, ngành (trong đó Bộ Thông tin và Truyền thông tội nặng nhất), quy tụ rất nhiều thuộc hạ cũ của “đồng chí X” trước đây, phe “đốt lò” của Tổng – Chủ, tuy có hơi mất thời gian, vẫn không cần đến một chiến dịch truyền thông, dân vận hết sức quy mô như trong vụ điều tra sai phạm ở dự án Thủ Thiêm.

Vấn đề cần được lưu ý đầu tiên là ngay phiên bỏ phiếu xem xét kỷ luật ông Tất Thành Cang cũng diễn ra không suôn sẻ. Theo tin từ nhà văn Lưu Trọng Văn và nhiều người đưa tin nội bộ từ Hà Nội, chỉ 64% số người bỏ phiếu ủng hộ cách chức Tất Thành Cang. Thậm chí, trước đó Đảng bộ Sài Gòn tiến hành cuộc bỏ phiếu xem xét hình thức kỷ luật ông Cang, thì hầu hết vẫn chỉ chọn khiển trách hoặc cảnh cáo. Nói cách khác, dù phe Tổng – Chủ đã tạo áp lực rất mạnh lên vụ Thủ Thiêm, nhưng ngay ở Trung ương CSVN vẫn có đến 36% số quan chức tham gia bỏ phiếu không đồng tình với việc trừng phạt Tất Thành Cang. Con số 36% chưa quá lớn, nhưng cũng chưa đủ nhỏ để Tổng – Chủ Trọng yên tâm. Còn ở Sài Gòn thì khỏi nói, chính ông Nguyễn Thành Phong, Chủ tịch UBND TP HCM đã công khai thể hiện thái độ đứng về phía nhóm lợi ích Lê Thanh Hải, thông qua phát ngôn phê phán chiến dịch “đốt lò” ở miền Nam trong buổi họp ở HĐND Sài Gòn chiều 6/12/2018.

Vấn đề cần được lưu ý thứ hai là hành động của ông Tất Thành Cang trước ngày 26/12/2018. Thực tế, ông Cang đã bị phe “đốt lò” điểm mặt trước truyền thông từ gần nửa năm trước đó, rồi vào trung tuần tháng 11/2018, Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã thông báo rằng ông Cang vi phạm “rất nghiêm trọng”, phải xử lý thích đáng. Vấn đề là, với các trường hợp quan chức khác, chỉ cần bị Ủy ban Kiểm tra Trung ương nêu tên như vậy thì vận mệnh chính trị của họ ở Việt Nam xem như chấm dứt. Trường hợp các ông Nguyễn Xuân Anh, Đinh La Thăng, Trần Văn Minh và một loạt quan chức lớn vừa vào lò gần đây là rõ nhất. Riêng với ông Đinh La Thăng, từ lúc ông bị Ủy ban Kiểm tra Trung ương điểm mặt đến lúc chính thức bị bắt và khởi tố là khoảng thời gian hơn nửa năm (từ đầu tháng 5/2017 đến đầu tháng 12/2017). Tuy nhiên, hơn nửa năm đó, ông Đinh La Thăng hầu như không còn quyền gì, như cá nằm trên thớt, nói không ai nghe và cũng không ai muốn bảo vệ.

Còn ông Tất Thành Cang thì không hề bị động như vậy. Đúng một tháng trước khi bị phe Tổng – Chủ tước mọi chức vụ trong đảng, vào buổi chiều 26/11/2018, ông Tất Thành Cang đã cùng ông Nguyễn Thành Phong và Chủ tịch HĐND TP HCM Nguyễn Thị Quyết Tâm tổ chức phiên họp bất thường “thay máu” nhiều nhân sự ở Sài Gòn. Ngày 17/12/2018, Thường trực Thành ủy Sài Gòn chấp thuận để ông Cang nghỉ phép từ hôm đó tới ngày 3/1/2019, khoảng thời gian dự kiến gần ba tuần. Có người dự đoán đó là khoảng thời gian mà các “đồng chí” của Tất Thành Cang ở miền Nam tạo ra để Cang có cơ hội “lọt lưới”. Một số người tiết lộ tin nội bộ từ Hà Nội, trong đó có nhà văn Lưu Trọng Văn, cho biết rằng hình như ngay từ đầu ông Tất Thành Cang đã không tham dự Hội nghị Trung ương 9. Tóm lại, trước ngày 26/12/2018, ông Cang không hề có biểu hiện “cá nằm trên thớt” và đến giờ vẫn có chưa lệnh bắt hay khởi tố.

Ngọn lửa thanh trừng ở miền Nam vẫn đang lan rộng

Trong tình hình sai phạm ở Thủ Thiêm đã trở thành một ung nhọt nhức nhối đến mức không thể không giải quyết, nếu phe Tổng – Chủ còn muốn lấy lòng dân oan miền Nam, thì có một vụ bê bối khác cũng rất nghiêm trọng đang dần được khui ra: Sai phạm ở dự án metro Bến Thành. Đây là một phần trong Tuyến số 1 Bến Thành – Suối Tiên trong nhóm dự án đường sắt đô thị ở Sài Gòn, được khởi công từ tháng 3/2017, dự kiến đưa vào vận hành vào năm 2020. Tuy nhiên, đến nay đã là tuần cuối năm 2018, dự án này càng lúc càng bế tắc với một loạt sai phạm, nghiêm trọng nhất là việc UBND Sài Gòn tự tiện phê duyệt tổng mức đầu tư dự án tới con số 47.325 tỉ đồng, trong khi chỉ còn chỉ cần một dự án có mức đầu tư lớn hơn 35.000 tỉ đồng đã trở thành dự án trọng điểm quốc gia, phải trình Quốc hội xem xét và Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Chuyện đói vốn ở dự án này đã trở thành một vết nhơ ở tầm quốc gia. Hồi cuối tháng 11/2018, đại sứ Nhật Bản đã phải cảnh báo nguy cơ dừng thi công dự án metro Bến Thành – Suối Tiên vì thiếu vốn, số tiền chậm thanh toán cho nhà thầu và nhà thầu tư lúc ấy đã hơn 100 triệu Mỹ kim. Trong thư do Đại sứ Umeda Kunio viết gửi Thành ủy TP HCM có đoạn: “Áp lực lên các nhà thầu cũng đã đến mức giới hạn, nếu đến cuối tháng 12/2018, các vấn đề này không được giải quyết, tôi rất lấy làm tiếc về việc dự án sẽ buộc phải ngừng thi công”. Chính phủ Nhật trước giờ vẫn cố gắng kiên nhẫn với kiểu làm việc phá tiền của những người cộng sản Việt nam, vì họ vẫn hy vọng có thể dựa vào Việt Nam như một “đồng minh tiềm năng” trong thế trận kiềm chế tham vọng của Trung Quốc ở Biển Đông. Chế độ cộng sản Việt Nam càng “làm kinh tế” thì càng nợ nần, càng lỗ nhưng họ vẫn cố gắng duy trì các khoản viện trợ là vì vậy. Tuy nhiên, sai phạm ở dự án metro Bến Thành là một điểm bế tắc mà ở đó, ngay cả sự kiên nhẫn của người Nhật cũng đang tới giới hạn cuối cùng.

Gần đây, khi trả lời báo Lao Động, Trưởng ban Quản lý đường sắt Sài Gòn Lê Nguyễn Minh Quang thừa nhận: “Phí quản lý dự án hết rồi, 4 - 5 năm nay phải tạm ứng từ ngân sách thành phố. Vừa rồi có Thông tư 73 của Bộ Tài chính về việc các cơ quan, ban quản lý dự án phải tự chủ về tài chính, nên việc tạm ứng ngân sách thành phố khó khăn, dẫn đến chậm lương, tâm lý bất an”. Đây là một trong các nguyên do chính dẫn đến cơn khủng hoảng nhân sự ở ban Quản lý đường sắt Sài Gòn: Khoảng 50/220 cán bộ ở đơn vị này đã xin nghỉ việc, riêng ông Hoàng Như Cương, Phó Trưởng ban kiêm Bí thư Đảng ủy của đơn vị này đã nhanh chân chạy sang Hoa Kỳ để “tìm đường cứu nước” trong khi chưa được phép, từ đầu tháng 12/2018. Trước tình hình này, nhiều người đặt câu hỏi: Đến tiền trả lương cho cán bộ, nhân viên đường sắt Sài Gòn còn không có thì đào đâu ra 100 triệu Mỹ kim để trả cho phía Nhật?

Có thể nói, dự án metro Bến Thành là một khối mủ mưng đã lâu, giờ chỉ cần cây kim đâm nhẹ là rất nhiều máu, mủ và chất độc tuôn ra, bởi quá nhiều sai phạm và bê bối, sai từ các khâu thiết kế đến dự toán vốn đầu tư, rồi khủng hoảng nhân sự. Cho nên phe “đốt lò” đã tranh thủ điểm yếu này để “bồi” tiếp một chiến dịch truyền thông nhắm vào thủ phủ của các lực lượng cộng sản miền Nam, trong lúc chiến dịch truyền thông bên Thủ Thiêm vẫn đang rất nóng. Chỉ trong mấy ngày đầu của tuần cuối năm 2018, hầu hết các tờ báo “lề đảng” đồng loạt có bài về sai phạm ở dự án metro Bến Thành. Nhìn lại giai đoạn lịch sử nước Việt Nam bị chế độ cộng sản cai trị từ Tháng Tư Đen đến nay, chưa bao giờ phe cộng sản miền Bắc tổ chức một loạt chiến dịch truyền thông, cùng với hoạt động thanh trừng quy mô như vậy nhắm vào cộng sản miền Nam.

Vụ sai phạm ở metro Bến Thành được khui ra, một phần là tăng thêm cường độ của các đòn đánh nhắm vào Tất Thành Cang, cựu quan chức giao thông ở Sài Gòn trước khi làm tới Phó Bí thư Thường trực Thành ủy. Tuy nhiên, một trong các mục tiêu chính của hướng “đốt lò” mới này đang dần lộ diện và đó là tên tuổi cũng không kém gì Tất Thành Cang: Cựu Chủ tịch UBND TP Sài Gòn Lê Hoàng Quân. Trong bài “Metro số 1 Bến Thành - Suối Tiên: 45/173 nhân sự BQL Đường sắt TP.HCM xin nghỉ việc” trên báo Dân Việt ngày 26/12/2018 có đoạn: “Sở Kế hoạch & Đầu tư TP.HCM đã trích dẫn những chỉ đạo của chủ tịch UBND TP.HCM khi đó là ông Lê Hoàng Quân về việc giao và cho phép cơ quan này thẩm định việc tăng tổng mức đầu tư đối với dự án này”.

Mặc dù chiến dịch “đốt lò” ở miền Nam trước mắt vẫn đang tập trung vào Tất Thành Cang, nhưng chỉ một dòng này trên một tờ báo “lề đảng” đã cho thấy dự định tấn công tiếp theo của phe Tổng – Chủ Nguyễn Phú Trọng. Tất Thành Cang, Lê Hoàng Quân đều là các rường cột một thời của lực lượng cộng sản kiêu binh làm mưa làm gió ở miền Nam, là các mắt xích rất quan trọng trong “thành lũy” của “lãnh chúa Sài Gòn” Lê Thanh Hải. Đến lượt “thành lũy” này lại có mối liên hệ mật thiết với cựu Phó Chủ tịch nước Trương Mỹ Hoa. Tựu trung, ngày xưa cộng sản miền Bắc dựa vào cộng sản miền Nam để bức tử chánh quyền Việt Nam Cộng Hòa, thì ngày nay cộng sản miền Bắc vì hy vọng “giữ chế độ” mà đem cộng sản miền Nam ra “tế thần”, vì đây là lực lượng kiêu binh có thái độ xem thường trung ương CSVN nhất cho đến giờ.

Huyền Dũng

27/12/2018

chính phủ Việt Nam Nguyễn Phú Trọng Sài Gòn Cộng sản quốc hội